حضرت آيت الله العظمي تبريزي دار فاني را وداع گفت

 
 براي شادي روح آن مرحوم، عطر صلوات را به خانه هاي خود بياوريم:
 
 اللهم صل علي محمد و آل محمد     
 
 
 
 
 
 
 
 

ترجمه قرآن دقت ها و ظرافت‌ها / در گفتگو با آيت اله معرفت

 
آيت الله معرفت  ترجمه قرآن دقت ها و ظرافت‌ها / در گفتگو با آيت اله معرفت
     فصلنامه بينات ، شماره 50،  ص 78
 

كنگرة بزرگداشت استاد سید جلال الدین آشتیانی

روز پنج شنبه دوم آذرماه هشتاد و پنج
در مدرسة دارالشفاء قم
 

توليد علم

 

 استاد ارجمند جناب آقاي دكتر مهدي گلشني

  

~       استاد دكتر مهدي گلشني

 « ... نسخه هايي كه براي علم و صنعت كشور نوشته ايم، نارسا بوده است. چاپ مقالات در مجلات خارجي، كه البته امري ضروري و براي نقد فعاليت هاي علمي مان لازم است، بيشتر حكايت از اطلاع ما از علوم و فنون روز مي كند تا ورود عميق مان به آنها. در واقع در زمان حال ما بيشتر حاشيه نويس هستيم تا متن نويس؛ مشق نويس هستيم تا سرمشق نويس. وقتي وضعيت علم و فناوري در اين مملكت تغيير مي كند كه سرمشق نويس شويم.  ... »

نشريه علمي خبري پژوهشگران ، شماره 6 و 7

 

~       شاه جورج پادشاه ولز [1]

 

« ... ما اخباري از پيشرفت عظيمي كه به بركت مراكز علمي و فني تان حاصل و بلاد آبادتان از آن بهره مي برد شنيده و درصدد اقتباس نمونه هاي اين فضايل براي مردمان خود هستيم تا آغازي خوب در دنباله روي از نقش شما در گسترش انوار علم در بلاد ما گردد كه از هر چهار سو در تاريكي جهل است. ... » [2]

 

~       دكتر عبدالواحد ذنون طه:

علاوه بر اعزام فرستادگان بسياري از اروپا به اندلس، برخي از شاهان و فرمانروايان اروپا خواستار آمدن دانشمندان مسلمان به سرزمين هايشان به جهت تاسيس مدارس و گسترش علم و عمران در آنجا گرديدند. بدينسان در خلال قرن چهارم هجري / دهم ميلادي و پس از آن، حكومت هاي انگلستان ، هلند، سكسونيا و ديگر ممالك در حدود نود تن از اساتيد و متخصصان عرب اندلس در علوم مختلف را كه به خوبي به زبان لاتيني و اسپانيايي در كنار زبان عربي آشنايي داشتند، به ممالك خود دعوت نمودند. ضمن آنكه اين حكومت ها قراردادهاي ديگري با نزديك به دويست كارشناس خبره ي عرب در زمينه هاي فني مختلف خصوصا ساخت كشتي، بافندگي، شيشه سازي، معماري، و فنون كشاورزي بستند.

يكي از مهندسان عرب پلي بر رودخانه ي تايمز در بريتانيا ساخت كه به نام پل هليشم Helichem معروف است كه اين واژه تحريف شده ي نام هشام خليفه ي اندلس مي باشد. كه انگلستان نام او را به جهت اعتراف به ارجمندي اش بر اين پل نهاده بود. زيرا او مهندسان عربي را به آنجا روانه ساخت و هنوز در شهر اشتوتگارت آلمان تا به امروز نظام آبياري يي موجود است كه به نام اميدو Amedeo ـ تحريف شده ي نام مهندس عرب سازنده ي آن يعني « احمد » ـ خوانده مي شود.[3]

 

 

~       فخر الدين رازي ( 534 ـ 606 قمري ) در جامع العلوم ستيني ( باب شصتم: علم آداب الملوك )

 

« پادشاه بايد كه مخالطت و مجالست او اهل علم بود. زيرا كه پيدا كرديم كه كار پادشاه سياست كردن ظاهر است، و كار عالم سياست كردن باطن و نظام عالم بهر دو حاصل شود. ...  چون نور علم با كمال قدرت مضاف گردد انتظام عالم حاصل شود و چيزها روي در تزايد نهد و اگر اهل علم را زيادتي درجتي و منقبتي نبود، دواعي در تحصيل علم فاتر شود ، و جهل مستولي گردد و خلق از تحصيل فضايل اعراض كنند و آن علامت بد بود.  »

 



[1] { او نمايندگاني را به رياست دختر برادرش شاهزاده دوبان به همراه هجده تن از دختران اعيان و اشراف اعزام نمود. آنها متوجه اشبيليه شدند و در اين سفر سفليك رييس گماشتگان قصر در ولز ايشان را همراهي مي نمود و حامل نامه اي از شاه جورج به سوي خليفه هشام سوّم و یا احتمالا خليفه هشام دوم پسر الحكم المستنصر ( 366 ـ 399 هـ / 976 ـ 1009 م ) بود. زيرا دوران حكمراني هشام سوم آخرين خليفه ي اموي در اندلس بسيار كوتاه بوده ( 418  ـ 422 هـ / 1027 ـ 1031 م ) و آكنده از ناآرامي و مشكلات بوده است در حالي كه نامه شاه جورج اشاره به دوران شادابي و پيشرفت در اندلس مي نمايد. }.

[2] سليم طه التكريتي، « اروبا ترسل بعثاتها الي الاندلس لتلقي العلوم في جامعتتها »، مجلة الوعي الاسلامي، العدد 37، السنة الرابعة 1968، ص 90 ـ 93.او در اين اثر بر منابع خارجي زير تكيه نموده است.

Falier, Raprisa Oaindelussia.

Joha Doinburth, Arabs: Element of Supermacy in the Madieval Centuries.

 

[3] عبدالواحد ذنون طه: 2004. دراساغت في حضارة الاندلس و تاريخها. بيروت ( ط 1 ) ، دار المدي الاسلامي، ص 205 ـ 235. ( اثر الأندلس في الفكر الغربي )

دكتر مهدي گلشني : فعاليت علمي را عين دينداري مي دانم.

استاد ارجمند جناب آقاي دكتر مهدي گلشني

تلقي من از رابطه علم و دين اين است كه  كار علمي بخشي از وظيفه ديني است. البته بسياري در غرب ، چون چارلز تاونز برنده جايزه نوبل و كاشف ليزر نيز همين عقيده را دارند . من در سخنراني خود در آمريكا در سال 1998 متذكر شدم  كه فعاليت علمي را عين دينداري مي دانم.  اين حرف در بعضي از جرايد پُرنفوذ آنجا منتشر شد . و بعدها به بسياري از زبان ها ترجمه شد.  حتي هفته نامه نيوزيك ، اين قسمت از سخنراني  را ،  به اين مضمون كه من فعاليت علمي را عبادت خدا مي دانم ، منتشر كرد . اين همان تلقي است كه قدماي ما چون خواجه نصير و ابن هيثم  داشتند و من فكر مي كنم كه نيوتون نيز همين عقيده را داشته است. به نظر من ديدگاه هايي كه علم و دين را مستقل از هم مي دانند و يا در تعارض مي بينند از غرب به ايران وارد شده است.

منبع : مصاحبه استاد با سايت فرهنگي تبيان

نکته ای قابل توجه از یک جامعه شناس غربی

 

« ... تفكر درباره ي آينده نيازمند انديشيدن به گذشته است، از جمله اين كه چگونه متفكران اجتماعي در گذشته كوشيده اند روند هاي عمده ي جامعه اي را كه در آن زندگي مي كردند توصيف و ارزيابي كنند جامعه شناسان نمي توانند تنها به بينش هاي نسل هاي پيشين اتكا كنند بلكه بايد سنت تفكري را كه به ارث برده اند گسترش دهند. ... »

 

( پيتر كيوستو : 1378، اندیشه های بنیادی در جامعه شناسی، ص 218 )

 منــــــــبع

سالروز درگذشت علامه فقيد محمد تقي جعفري ره

مرحوم علامه محمد تقي جعفري رحمه الله
 
 
۲۵ آبان ماه سالروز درگذشت علامه محمد تقي جعفري ره
 
 

به جهت شادي روح آن مرحوم عطر صلوات را به خانه هاي خود بياوريم: 

                                                        اللهم صل علي محمد و آل محمد.

 
 

مرحوم علامه جعفري ( ره )

 

«  يكي از دلايل اعجاز قرآن كه متاسفانه كمتر مورد توجه قرار مي گيرد، آياتي است كه چهره ي رياضي جهان را براي ما بيان مي دارد. بيان چهره ي رياضي جهان در آن دوران ظلمت مطلق و جهالت همه گير و در آن سرزميني كه اصلا انديشه ي محاسبه وجود نداشته از كسي كه هيچ درسي نخوانده است، اعجازي است بسيار روشن.  ... » [1]



[1] محمد تقي جعفري: 1360. شناخت از ديدگاه علمي و از ديدگاه قرآن. تهران، دفتر نشر فرهنگ اسلامي، ص 554. به جهت مطالعه ي نمونه هايي از آيات الهي مذكور: ر.ك: الحجر/ 21 ، مريم / 94، الفرقان / 2، يس / 12، الجن / 28.

خاطره اي از آيت الله العظمي سيد ابوالقاسم خويي ( ره )

« من با يكي از علماي يهود گفت و گويي داشتم و در اين باره كه « دوران دين يهود سپري شده و دلايل و معجزاتشان تمام شده است »، به او گفتم: آيا شريعت تنها براي يهودي هاست و يا به تمام مردم و ملت ها عموميت دارد؟ اگر اختصاص به ملت يهود داشته باشد، ملت هاي ديگر به پيامبر ديگري نيازمند خواهند بود و آن پيامبر به نظر شما جز پيامبر اسلام چه كسي مي تواند باشد؟ اگر شريعت موسي همگاني و جهاني است و به تمام بشر و انسان ها عموميت دارد، پس به يك دليل هميشگي و گواه زنده اي نيازمند خواهد بود، در صورتي كه امروز چنين دليل و گواهي در دست نيست، زيرا معجزات حضرت موسي به عصر خود وي اختصاص داشت و بعد از وي اثري از آن باقي نمانده است تا موجب باور و يقين شود و بقا و استمرار آئين يهود را براي هميشه ثابت كند و در تمام اعصار و قرون گواه حقانيت آن باشد. اگر بگوييد: گر چه اين معجزات فعلا وجود ندارد ولي تواتر اخبار و نقل هاي فراوان وجود آن ها را روشن و مسلم مي سازد، در جواب خواهيم گفت كه: اولا: معجزه، در صورتي مي تواند، از راه تواتر ثابت شود كه تعداد ناقلانش به حدي برسند كه در ميان مردم موجب يقين شود و شما نمي توانيد چنين تواتر را در اثبات معجزات حضرت موسي در هر عصري و ميان هر ملت و نسلي ثابت كنيد و ثانيا: اگر تنها نقل معجزات در اثبات يك حقيقت كفايت كند، اين كه به معجزات حضرت موسي اختصاص ندارد، شما معجزات حضرت موسي را نقل مي كنيد، مسيحيان معجزات حضرت عيسي را نقل مي كنند، مسلمانان نيز معجزات پيامبرشان را، چه تفاوتي در ميان اين نقل ها هست كه گفتار شما در نقل معجزات حضرت موسي پذيرفته شود ولي گفتار ديگران نه!! اگر همان نقل معجزات پيامبري موجب تصديق آن پيامبر شود، شما چرا نبوت پيامبران ديگر را كه معجزات همه ي آنان نقل شده است، تصديق نمي كنيد؟!

او در پاسخ من گفت: معجزاتي كه يهوديان براي حضرت موسي نقل مي كنند، مسيحيان و مسلمانان نيز آن ها را تصديق مي نمايند و به صحت آن ها اعتراف دارند و اما معجزات پيامبران ديگر مورد قبول همه نيست. اين است كه آن ها به دلايل ديگر نيازمندند تا به مرحله ي ثبوت برسند.

در پاسخ وي گفتم: آري، درست است كه مسيحيان و مسلمانان نيز معجزات حضرت موسي را قبول دارند ولي نه از راه تواتر و نقل هاي يقين آور يهوديان، بلكه به علت اين كه پيامبرانشان از آن معجزات خبر داده اند. مسيحيان و مسلمانان، معجزات حضرت موسي را به وسيله ي پيامبرانشان مي شناسند و اگر نبوت آنان را نپذيرند، راهي به تصديق معجزات حضرت موسي نخواهند داشت تا او را به پيامبري قبول بدارند.  ... » [1]

 



[1]  سيد ابوالقاسم خويي: 1382، بيان در علوم و مسائل كلي قرآن، صص 656 ـ 657.

به ياد مرحوم آيت الله حاج شيخ ذبيح الله ذبيحي قوچاني رحمة الله عليه

مرحوم حضرت آيت الله حاج شيخ ذبيح الله ذبيحي قوچاني:  خداوند حكيم است و فعل لغو از او سر نمي زند. محال است كه موجودي در عالم خلقت به خاطر او پا بر اميال شيطاني بگذارد و دستش گرفته نشود. ممكن نيست انساني در برابر اميال گناه آلود مقاومت نمايد و از رحمت خاص الهي دور بماند. آغاز ورود به عوالم متعالي از خويشتنداري از هواهاي نفساني شروع مي شود.
سوم شوال سالروز درگذشت عالم رباني
 آيت الله  حاج شيخ ذبيح الله ذبيحي قوچاني


به جهت شادي روح آن مرحوم عطر صلوات را به خانه هاي خود بياوريم: 

                                                        اللهم صل علي محمد و آل محمد.

 

مرحوم حضرت آيت الله حاج شيخ ذبيح الله ذبيحي قوچاني ( ره ) [1][1] بارها مي فرمود « استادي داشتيم در نجف كه همواره مي گفت سري سالم به قبر ببريد. هواهاي نفساني را از سر خارج كنيد. انارة العقل مكسوف بطوع هوي : اميال نفساني نور عقل را از ميان مي برد. »

سپس مقدمه ي مشهور اخلاقي اش را بيان مي فرمود:

اول آنكه همواره متوجه باشيد كه از دنيا خواهيد رفت. « هر كه آمد به جهان اهل فنا خواهد بود. » 

دوم آنكه با خود هيچ نمي بريد. « هر كه آمد عمارتي نو ساخت / رفت و منزل به ديگري پرداخت » ( و آن دگر پخت همچنان هوسي / وين عمارت بسر نبرد كسي )

با اين مقدمات راه موفقيت در 3 چيز است: 1. انجام واجبات 2. ترك محرمات و 3. در حد توان و شادابي روح انجام مستحبات »

مي فرمودند فريب دنيا را نخوريد. چهارتا پول نشان تان مي دهد تا فريب بخوريد. دنيا امروز آدمي را مي فريبد و فردا مي گرياند. سلاطيني كه بر مردم مسلط بودند آخرش رفتند، ما هم مي رويم. آنها چيزي نبردند و ما هم نمي بريم. پس در كارهايمان به اين بينديشيم كه آيا « خدا » راضي است؟

مواظب باشيد ! جوانيد و قدر جواني خود را بدانيد. الان كه اينجا نشسته ام، همين امانت است. انسان از خود چيزي ندارد، همه ي امور از آن خداست. نبايد گول خنده هاي دنيا را بخوريم كه اسير دنيا با فديه هم آزاد نمي شود.[1][2]

او به سادگي هر چه تمام تر پر معنا ترين گزاره ي عرفان شيعي را بيان مي نمود:

 

    « خداوند حكيم است و فعل لغو از او سر نمي زند. محال است كه موجودي در عالم خلقت به خاطر او پا بر اميال شيطاني بگذارد و دستش گرفته نشود. ممكن نيست انساني در برابر اميال گناه آلود مقاومت نمايد و از رحمت خاص الهي دور بماند. آغاز ورود به عوالم متعالي از خويشتنداري از هواهاي نفساني شروع مي شود. »

 
كاميار صداقت ثمرحسيني


[1] آن مرحوم از برجسته ترين مجتهدان نامدار معاصر قوچان بود. در سال 1329 قمري/ 1289 شمسي در روستاي خيرآباد مايوان متولد شد. پس از طي دروس مقدماتي و سطح در شهرهاي قوچان و مشهد مقدس، در سال 1351 قمري به نجف اشرف هجرت نمود و در آن جا درسهاي فقه و اصول را نزد مرحوم آيت الله آقا ضياء عراقي و آيت الله حاج سيد محمود شاهرودي، سيد ابوالحسن اصفهاني و ساير اساتيد حوزه نجف فراگرفت و پس از گذشت 20 سال اقامت در نجف و نيل به درجه اجتهاد، در سال 1371 قمري به قوچان مراجعت كرد و در اين شهرستان به ترويج و نشر احكام اسلامي و تدريس علوم ديني پرداخت و پس از ده سال خدمت فرهنگي و علمي در قوچان، در سال 1381 ه.ق به مشهد عزيمت و تا زمان عروج ملكوتي اش ( سحرگاه روز سه شنبه 24/12/1372 شمسي / سوم شوال 1414 قمري بر اثر سكته قلبي ) در كمال معنويت و حياتي طيبه، در آن شهر اقامت داشتند. ايشان در صحن آزادي نزديك ايوان طلا به خاك سپرده شد. همگان از حاج شيخ به « عالمي رباني » ياد مي نمودند. شنيدم كه آخرين سخنان وي به اطرافيان خود « سفارش تقوا و دوري از گناه و مظاهر فريبنده ي دنيا » بود. در هيچ مجلسي به ياد او ننشستم مگر آنكه از زهد و تقواي او ياد شود ( رحمة الله تعالي عليه ) شرح حال ایشان در سایت آستان قدس رضوی

[2] و به ياد دارم كه بارها اين ابيات عبرت انگيز را برايم مي خواند:

هي الدنيا تقول بملء فيها          حذار حذار من بطشي و فتكي

فلا يغرركم حسن ابتسامي           فقولي مضحك و الفعل مبكي

وظيفه ي شيعيان در روز شهادت حضرت امام جعفر صادق عليه السلام

حضرت آيت الله العظمي حسين وحيد خراساني از مراجع تقليد، روز سه شنبه در درس خارج خود در مسجد اعظم قم، با تاكيد بر ضرورت زنده نگه داشتن روز شهادت امام جعفر صادق(ع) از اقدام برخي مسؤولان نسبت به حذف تعطيلي رسمي سالروز شهادت امام صادق (ع) به شدت انتقاد نمود. برخي از نكات سخنراني ايشان عبارتند از:

 

~  روز شهادت امام ششم (ع) بايد عاشوراي دوم شود.  امام ششم (ع)، خودش، مکتبش،  مذهبش و شهادتش مظلوم بود.

~  وظيفه تمام شيعه و اهل علم  اين است که روز شهادت امام صادق (ع) را به تناسب عظمت او و عظمت مصيبت او عزاداري کنند. 

~   وظيفه مردم است که شهادت امام جعفر صادق (ع) را مانند عاشورا که در اعماق نفوس ريشه دوانيده است، آن چنان احيا کنند که ديگر کسي جرات نکند در مجلس شوراي اين كشور چنين اقدامي کند. { طرح لغو تعطيلي روز شهادت پيشواي شيعيان جهان امام جعفر صادق عليه السلام }

~  ممکن است همان ها که اين نغمه ها را مي‌سرايند، روزي بگويند اين علم ها و عزادراي ها چرا؟ بايد بدانيد اين حرف ها از کجاست. منشأ همه اين حرف ها اين است که اين مذهب را مي خواهند سست کنند؛ ديگر ورق بعد را نمي گويم «مصلحت نيست که از پرده برون افتد راز گرنه در محفل رندان خبري نيست، که نيست».

~   من مي دانم که چه نقشه هاست ولي به همه مي گوييم اين مردم گول اين افراد را نخورند، که بگويند اين عزاداري ها و سينه زني هاي چه است.


انتخاب از خبر پایگاه اطلاع رسانی رسا //
www.rasanews.com

 

دو خبر از نجمن حكمت و فلسفه ايران

موسسه پژوهشي حكمت و فلسفه ايران با همكاري دبيرخانه هيات حمايت از كرسي‌هاي نظريه پردازي، نقد و مناظره ، جلسه سخنراني دكتر يحيي يثربي با موضوع : چيستي فلسفه و نقد فهم متاخرين از آن را برگزار مي‌كند.

 

زمان : چهارشنبه 01/09/1385 ساعت 15:00
مكان : خيابان نوفل لوشاتو، خيابان شهيد آراكليان، شماره 6

منبع

به مناسبت روز جهاني فلسفه

انجمن حكمت و فلسفه ايران برگزار مي‌كند:

 

موضوع: بحران تفكر در ايران امروز

زمان: سه‌شنبه 30/8/85 ساعت 15

مكان: خيابان نوفل لوشاتو، خيابان آراكليان، شماره 6

منبع

 

 

 

 

حكمت هايي از بزرگان

 
 

 

~       مرحوم آيت الله حاج سيد عبد الحسين طيب اصفهاني

 

... و نيز در لئالي الاخبار از حضرت صادق عليه السلام روايت كرده كه فرمود: « احترام مؤمن فقير نزد خدا از آسمانهاي هفتگانه و زمينهاي هفتگانه و فرشتگان و كوهها و آنچه در آنهاست، بزرگتر است. »  ( كلم الطيب در تقرير عقايد اسلام، ص 20 ( رساله ي عمل الصالح )

 

 

~       آيت الله علامه حسن زاده آملي

 

الهي! اين روزگار طوفاني تر از طوفان نوح است و قرآن ، كشتي نجات. خوشا به حال اصحاب السفينه! ( الهي نامه )

 

 

 

~       آيت الله جوادي آملي

اساسي‌ترين مقدمهٴ پيروزي پيامبر اسلام(صلي الله عليه و آله و سلم) و ايجاد و گسترش حكومت اسلامي به دست آن حضرت، تصرف خدا در دل هاي مسلمانان و ايجاد محبت و الفت، ميانهٴ آنان بود كه از آنها پروانگاني ساخت كه گرداگرد وجود رسول خدا(صلي الله عليه و آله و سلم) هستي خويش را فدا كردند و پايه هاي امنيت و اقتدارِ حكومت اسلامي را هم عالمانه و هم عاشقانه، استحكام بخشيدند و البته اين گرايش و الفت قلبي ميان مسلمانان، تنها در حيطهٴ اراده و فرمان خدا بود و جز او هيچ موجودي اگرچه خاتم الانبياء(صلي الله عليه و آله و سلم)، حتي با هزينه كردن همهٴ ثروت هاي زمين، توان چنين كاري را ندارد؛ ”وألَّف بين قلوبهم لو أنفقت ما في الأرضِ جميعاً ما ألَّفت بين قلوبِهِم ولكنَّ اللّه ألَّف بينهم إنَّه عزيزٌ حكيمٌ“(1)


(1) سورهٴ انفال، آيهٴ 63.
مأخذ: (صورت و سيرت انسان در قرآن، ص 359)   منبع

مرحوم آيت الله مرعشي نجفي و هماي رحمت شهريار تبريزي

 آيت‏اللّه العظمى مرعشى نجفى(ره) بارها مى‏فرمودند: شبى توسّلى پيدا کردم تا يکى از اولياى خدا را در خواب ببينم. آن شب در عالم خواب، ديدم که در زاويه مسجد کوفه نشسته‏ام ووجود مبارک مولا اميرالمؤمنين(ع) با جمعى حضور دارند. حضرت فرمودند: شعراى اهل‏بيت را بياوريد. ديدم چندتن از شعراى عرب را آوردند. فرمودند: شعراى فارسى‏زبان را نيز بياوريد؛ آن‏گاه محتشم وچندتن از شعراى فارسى‏زبان آمدند. فرمودند: شهريار ما کجاست؟ شهريار آمد. حضرت خطاب به شهريار فرمودند: شعرت را بخوان! شهريار اين شعر را خواند:
على اى هماى رحمت تو چه آيتى خدا را
که به ماسوا فکندى همه سايه هما را
دل اگر خداشناسى همه در رخ على بين‏
به على شناختم من به خدا قسم خدا را
به خداکه در دو عالم اثر از فنا نماند
چو على گرفته باشد سر چشمه بقا را
مگر اى سحاب رحمت تو ببارى ار نه دوزخ‏
به شرار قهر سوزد همه جان ماسوا را
برو اى گداى مسکين در خانه على زن‏
که نگين پادشاهى دهد از کرم گدا را
به جز از على که گويد به پسر که قاتل من‏
چو اسير توست اکنون به اسير کن مدارا
به جز از على که آرد پسرى ابوالعجايب‏
که علم کند به عالم شهداى کربلا را
چو به دوست عهد بندد ز ميان پاکبازان‏
چو على که مى‏تواند که به سر برد وفا را
نه خدا توانمش خواند نه بشر توانمش گفت‏
متحيّرم چه نامم شه ملک لافتى را
به دو چشم خونفشانم هله اى نسيم رحمت‏
که زکوى او غبارى به من آر توتيا را
به اميد آن که شايد برسد به خاک پايت
چه پيامها سپردم همه سوز دل صبا را
چو تويى قضاى گردان به دعاى مستمندان
که ز جان ما بگردان ره آفت قضا را
چه زنم چو ناى هر دم ز نواى شوق او دم
که لسان غيب خوشتر بنوازد اين نوا را:
"همه شب در اين اميدم که نسيم صبحگاهى
به پيام آشنايى بنوازد آشنا را"
ز نواى مرغ ياحق بشنو که در دل شب‏
غم دل به دوست گفتن چه خوش است شهريارا
آيت‏اللّه العظمى مرعشى نجفى(ره) فرمودند: وقتى شعر شهريار تمام شد، از خواب بيدار شدم. چون من شهريار را نديده بودم، فرداى آن روز پرسيدم که شهريارِ شاعر کيست؟ گفتند: شاعرى است که در تبريز زندگى مى‏کند. گفتم: ازجانب من او را دعوت کنيد که به قم نزد من بيايد. چند روز بعد شهريار آمد؛ ديدم همان کسى است که من او را در خواب در حضور حضرت‏امير(ع) ديده‏ام. از او پرسيدم: اين شعر "على اى هماى رحمت" را کى ساخته‏اى؟ شهريار با حالت تعجّب از من سؤال کرد که شما از کجا خبر داريد که من اين شعر را ساخته‏ام، چون من نه اين شعر را به کسى داده‏ام ونه درباره آن با کسى صحبت کرده‏ام.
مرحوم آيت‏اللّه العظمى مرعشى نجفى به شهريار مى‏فرمايند: چند شب قبل من خواب ديدم که در مسجد کوفه هستم وحضرت اميرالمؤمنين(ع) تشريف دارند. حضرت، شعراى اهل‏بيت را احضار فرمودند. ابتدا شعراى عرب آمدند. سپس فرمودند: شعراى فارسى‏زبان را بگوييد بيايند. آنها نيز آمدند. بعد فرمودند: شهريار ما کجاست؟ شهريار را بياوريد! وشما هم آمديد. آن‏گاه حضرت فرمودند:
شهريار شعرت را بخوان! وشما شعرى که مطلع آن را به ياد دارم، خوانديد.
شهريار فوق‏العاده منقلب مى‏شود ومى‏گويد:
من فلان شب اين شعر را ساخته‏ام وهمان‏طور که قبلا عرض کردم، تاکنون کسى را در جريان سرودن اين شعر قرار نداده‏ام.
مرحوم والد فرمودند: وقتى شهريار، تاريخ وساعت سرودن شعر را گفت، معلوم شد مقارن ساعتى که شهريار آخرين مصرع شعر خود را تمام کرده، من آن خواب را ديده‏ام.
ايشان چندين بار به دنبال نقل اين خواب فرمودند: يقينا در سرودن اين غزل، به شهريار الهام شده که توانسته است چنين غزلى با اين مضامين عالى بسرايد. البتّه خودش هم از فرزندان فاطمه زهرا(ع) است.
خوشا بر شهريار که مورد توجّه وعنايت جدّش قرار گرفته است. بلى، اين بزرگواران، خاندان کرم هستند وهمه ما در ذيل عنايات آنان به سر مى‏بريم.

 

فصلنامه شهاب ( وابسته به كتابخانه ي بزرگ مرحوم آيت الله العظمي مرعشي نجفي ـ قم ) سال ٤  شماره ١   بهار   ١٣٧٧  پياپى ١١ / به قلم حجت الاسلام و المسلمين آقاي سيّد محمود مرعشى نجفى‏ / منــــبع

آينده فلسفه

سخنراني دكتر رضا داوري به نقل از باشگاه انديشه
 
ادامه نوشته

بحثی مهم پیرامون علم: وثاقت دلالت. شرافت علم

 
كاميار صداقت ثمرحسيني
 

محققان اسلامي بحث شرافت علم را از بحث « وثاقت دلالت » آن تمييز مي دادند. از لحاظ شرافت علم ، تاكيد بر علوم الهي بود.[1] زيرا بر خلاف علوم دنيايي بر امري مقطعي دلالت نمي كند. چنانكه حضرت امام صادق عليه اسلام مي فرمايد:

« چون خدا خير بنده اي را بخواهد او را در دين دانشمند گرداند. »[2]

 و يا حضرت امام محمد باقر عليه السلام مي فرمايند:

« كمال انسان و نهايت كمالش دانشمند شدن در دين و صبر در بلا و اقتصاد در زندگي است. » [3]

شرافت علم متوجه مساله ي ابدي بودن حيات انسان است واز اين رو « آن كه خود را ابدي شناخت، فكر ابد مي كند. » [4] آنها متوجه اين مسأله شده بودند كه حيات انسان ابدي است و اين مسأله خود را در علومي چون طب و يا هندسه، نشان داد. چنانكه در بحث « ادب طبيب » مي خوانيم كه : پزشك در كارش بايد داراي نيتي خالص براي خداوند باشد تا حرفه اش از بزرگترين عبادات و در راستاي امتثال سنت مطهره در كاهش دردهاي مسلمانان و كمك به ايشان در آيد.[5]

و يا مؤيد الدين العرضي ( 664 هـ / 939 م ) در « كتاب الهيئة » در بحث موضوع علم فلك و براهين آن مي نويسد:

« شرف هر علم يا به شرف موضوع آن و يا وثاقت براهينش و يا به هر دوي آنهاست. موضوع علم فلك درباره ي شگفت انگيزترين صنع الهي و بزرگترين آفريده ي او و حكيمانه ترين افعال است وبراهين اين علم، هندسي و حساب به تمامي است. انديشه در آن مجالي بسيار وسيع و دليلي قاطع بر وجود صانع ـ سبحانه و تعالي ـ دارد. » [6]

اما مساله ي « وثاقت دلالت » در كنار ارتباط تنگاتنگ خود با شرافت علم، متوجه مسايل روشي است. به تعبير راغب اصفهاني استحكام علوم ديني بر پايه ي وحي است. در حالي كه در علم طب بر پايه ي « تجارب » مي باشد.[7] اگر خوب توجه نماييم در مي يابيم كه مفهوم بحث شرافت علم در سنت هاي فكري جهان اسلام نه تنها به معناي طرد بحث وثاقت علم در سنت هاي فكري جهان اسلام نيست كه بدون توجه به وثاقت نمي توان به چنان شرافت بزرگي نايل آمد.

 



[1]  به عنوان مثال مرحوم آقا ميرزا احمد آشتياني علوم را بر دو قسم مي دانست. قسم اول شامل علوم مربوط به عالم جسماني ( عالم ظاهر و محسوس ) مي باشد. كه به دانش هاي مربوط به صنايع و حرفه ها، عمران و سياست، علوم پزشكي و رياضيات و علوم تعليمي است. قسم دوم به ماوراء الطبيعه و عالم برتر از حس باز مي گردد. در ادامه وي اين بحث را مطرح نموده است كه سنخ اول متعلق به دنياي فاني و سنخ دوم به حيات ابدي انسان مربوط مي شود كه نمي توان آن را ناديده گرفت. ( احمد آشتياني: 1374 ق. نامه رهبران ـ آموزش كتاب تكوين. تهران ( چاپ سوم ) دارالكتب اسلاميه، ص 2 الي 4. ) در اينجا بحث آن مرحوم از جنبه ي شرافت علم و نه روش شناسي است.

[2] ابي جعفر محمد بن يعقوب بن اسحاق كليني رازي ( گردآورنده ): اصول كافي. ( ترجمه و شرح ) سيد جواد مصطفوي، دفتر نشر فرهنگ اهل بيت عليهم السلام، ج 1 ، ص 39.  متن روايت چنين است: اذا اراد الله بعبد خيرا فقهه في الدين.

[3]  همان منبع ، همان جا. متن روايت چنين است: الكمال كلّ الكمال التفقّه في الدين و الصبر علي النائبة و التقدير المعيشة »

[4]  حسن حسن زاده آملي: 1382. صد كلمه در معرفت نفس. قم ( چاپ اول ) الف. ميم. لام. ص 23 ( كلمه ي سي و نه)

[5]  محمد العربي الخطابي: 1998، موسوعة التراث الفكري العربي الاسلامي ، ج 1، ص 463. ( او به نقل از: ابو عبد الله العبدري از كتاب « المدخل » 4 / صص 141 ـ 142 )

[6] همان منبع، ج 2 ، صص 716 ـ 717. او به نقل از مؤيد الدين العرضي در « كتاب الهيئة » ص 27 ـ 31.

[7] همان منبع ، ج 2 ، ص 560. او به نقل از راغب اصفهاني از كتاب « الذريعة إلي مكارم الشريعة، ص 142 ـ 143.

منــــــبع

مکاتبه يک جوان با مرحوم علامه طباطبايي  ( ره )

 
  24 آبان ماه ؛ گراميداشت مرحوم علامه طباطبايي ( ره )  

نامه جوان:

محضر مبارک حضرت آية الله العظمي جناب آقاي طباطبايي سلام عليکم و رحمة الله و برکاته.

جواني هستم 22 ساله، که تنها ممکن است شما باشيد که به اين سوال من پاسخ گوييد.

در محيط و شرايطي زندگي مي‌کنم که هواي نفس و آمال بر من تسلط فراوان دارند و مرا اسير خود ساخته‌اند و سبب باز ماندن من از حرکت به سوي الله شده‌اند.

درخواستي که از شما دارم اين است که بفرماييد بدانم به چه اعمالي دست بزنم تا بر نفس مسلط شوم و اين طلسم شوم را که همگان گرفتار آنند بشکنم و سعادت بر من حکومت کند؟ لطفاً نصيحت نمي‌خواهم، بلکه دستورات عملي براي پيروزي لازم دارم.( 23/10/1355)

داود نور محمدي


پاسخ علامه طباطبايي ( ره )

السلام عليکم

براي موفق شدن و رسيدن به منظوري که در نامه مرقوم داشته‌ايد، لازم است همتي برآورده و توبه‌اي نموده، به مراقبه و محاسبه پردازيد.

به اين نحو که هر روز که هنگام صبح از خواب بيدار مي‌شويد، قصد جدي کنيد که در هر عملي که پيش مي‌آيد رضاي خدا را مراعات خواهم نمود، آن وقت در سر هر کاري که مي‌خواهيد انجام دهيد نفع آخرت را منظور خواهيد داشت به طوري که اگر نفع اخروي نبود، انجام نخواهيد داد و وقت خواب چهار پنج دقيقه در کارهايي که روز انجام داده‌ايد فکر کرده و يکي يکي از نظر خواهيد گذرانيد.

هر کدام مطابق رضاي خداي انجام يافته شکر بکنيد و هر کدام تخلف شده استغفار. اين رويه را هر روز ادامه دهيد. اين روش گرچه در ابتدا سخت است و در ذائقه نفس تلخ، ولي کليد نجات و رستگاري است و هر شب پيش از خواب اگر توانستيد سور مسبّحات ( حديد ـ حشر ـ صف ـ جمعه و تغابن ) را بخوانيد و اگر نتوانستيد تنها سوره حشر را بخوانيد و پس از 20 روز، حالات خود را براي بنده بنويسيد.

ان شاء الله موفق خواهيد بود.

والسلام عليکم

محمدحسين طباطبايي

 مـــــنــــبــع

عرصه زندگي ميدان مسابقه

آيت الله العظمي نوري همداني

حضرت اميرمؤمنان عليه السلام عرصة زندگي را ميدان مسابقه معرفي كرد واز لزوم تحصيل آمادگي براي شركت در اين ميدان مسابقة سرنوشت ساز سخن گفت وفرمود:« اَلاوَاِنَّ الْيَوْمَ الْمِضْمارُ وَغَداً السِّبَاق وَالسَّبْقَة الجَنَّة وَالْغايَة النّار »

 يعني آگاه باشيد كه امروز روز تحصيل آمادگي است وفردا نوبت شركت در ميدان مسابقه است وكساني كه بعد از تحصيل توانمندي گام در ميدان مسابقه نهادند، رستگار وپيشتاز شدند و وارد بهشت گرديدند اما افرادي كه دراثر تنبلي وسستي خود را توانمند نكردند دراين ميدان مسابقه عقب ماندند وسرانجام داخل آتش جهنم شدند .

كلام حضرت اميرمؤمنان عليه السلام بيانگر اين مطلب مهم است كه ما بايد بدانيم كه عرصة زندگي دنيا ميدان مبارزه است ودراين ناوردگاه بايد با دشمنان فراواني دست وپنجه نرم كنيم وبراي انجام اين كار بايد قوي باشيم تا فاتح وپيروز اين ميدان و براي انجام وظائف انساني واسلامي موفّق باشيم.  مــــــــنبــــــــع

مبانى حرام بودن ربا و مسأله بانك

نويسنده: آيت الله محمد هادى معرفت

منبع:فصلنامه فقه ، شماره 25 به نقل از باشگاه انديشه

ادامه نوشته

مسابقه نيايش هاي قرآني

 
جهت كسب اطلاع بيشتر و دريافت سئوالات مسابقه ي  نيايش هاي قرآني، وارد ايــــــــن سايـــــــت  شويد. 
مهلت ارسال پاسخنامه: ۲۵ / ۹ / ۱۳۸۵

نصيحتي از آيت الله العظمي ميرزا جواد تبريزي حفظه الله:

 

شمارا سفارش مىكنم به اينكه قدر جوانى خود را بدانيد كه نيروى جوانى زودگذر است، و مراقب باشيد كه عمر و جوانى در امورى كه مهم نيست تل نشود، و شما را به رعايت تقوى و تحفظ بر نمازها خصوصاً نماز اول وقت سفارش مىكنم، اميدوارم كه با سعى و تلاش در فراگيرى علم و مراعات مسائل شرعيه به مراتب عاليه نائل گرديد، والله العالم.

پرسش هاي عصر مشروطه

 دكتر موسي نجفي   دكتر موسي نجفي

… براى نقد تاريخ روشن فكرى و صورت سازى غربى در تاريخ ايران، به بازنگرى دقيق و شناخت درست مشهورات، مقبولات و مسلمات تاريخى نيازمنديم. البته در كنار اين مهم، فهم برخى اصول جامعه شناسى، سياست و فلسفه جديد هم در مرحله اى بااهميت و مفيد خواهد بود. به شرط آن كه علم به معناى درست آن جاى فضل فروش هاى متداول و نمونه بردارى هاى تحميلى غرب را نداشته باشد. بايد تأكيد نمود كه پژوهش گران بسيارى اين مفاهيم را خوانده اند، اما از نقادى و ارزيابى درست آنها ـ لااقل براى برقرارى نسبتش با جامعه ما ـ بى بهره اند; لذا عبور از تاريخ جديد، در گام هاى نخست آشنايى درست، شناخت عميق مفاهيم علمى و رسوخ در ماهيت آن را نياز دارد. 

  پرسش هاى عصر مشروطه، بيشتر «صورت مسأله» امروز ما را دقيق، تصحيح و عميق مى كند تا آن كه بخواهد جوابى به پرسش هاى متعدد ما بدهد. شكى نيست كه تا صورت مسأله به درستى تصحيح و تحليل نگردد، هرگونه جوابى بيشتر از آن كه معلومى براى مجهولات ما باشد، خود مجهولى مضاعف خواهد بود. منـــــــبع

تكلم خداوند با انسان

 

قرآن كريم، نه تنها كلام الهى است، بلكه تكلّم الهى نيز هست و هم‌اكنون خداوند است كه با ما سخن مى‌گويد.
اگر خداى سبحان، قرآن را كلام خود معرّفى مى‌كند: «حتى يسمع كلام الله»(١). ظاهر اين كريمه آن است كه هم‌اكنون، متكلم آن خداى سبحان است. از اين ظاهر وقتى مى‌توان اعراض كرد كه دليل عقلى و يا دليل نقلى قطعى برخلاف آن داشته باشيم، و چنين قرينه‌اى در اين مقام وجود ندارد.


(١) سوره توبه، آيه ٦.
مأخذ: (قرآن در قرآن، صفحات ٦٢ ـ ٦٣)


در ضرورت بيداري فكري و فرهنگي

 

~     مرحوم آيت الله العظمي ميرزا محمد علي شاه آبادي رحمه الله

العجب كل العجب! مسلمين كه خود را محتاج به دو علم و دو عمل مي دانند در آبادي ملك و ملكوت ، چه شده كه خود را مصداق خســـر الدنيا و الآخرة نموده اند. و زندگاني اساسي خود را از دست داده و از خواب غفلت بيدار نمي شوند كه فكري براي زندگاني عالمين نمايند؛ و البته محتاج بي اساس ، روز به روز قبايح اعمال و فساد اخلاق آنها در تزايد خواهد بود، نعوذ بالله

شذرات المعارف، ص 22 ـ 23.

 

 استاد ارجمند جناب آقاي دكتر مهدي گلشني  

~     استاد جناب آقاي دكتر مهدي گلشني:

... ما بايد از هر جاي جهان كه ميسر است، علم و فناوري را ياد بگيريم و به علم روز مجهز شويم؛ ولي بايد سرمشق نويس شويم و نيازهايمان را حتي المقدور خودمان بر طرف كنيم. نكته ي مهم اين است كه نسخه اي كه براي علم و فناوري كشورمان مي نويسيم، يك نسخه ي ملي باشد؛ يعني شرايط فرهنگي و اجتماعي ما در آن ملحوظ شده باشد به گونه اي كه بتوانيم در چهارچوب جهان بيني الهي حركت كنيم.

عقل كشتي آرزو گرداب و دانش بادبان    حق تعالي ساحل و عالم همه درياستي

نشريه علمي ـ خبري پژوهشگران،

 

توحيد زير بناي همه ي اعتقادات

 

علامه آيت الله « سيد عزالدين زنجاني » : 

« با مختصر نظر در آيات قرآن كريم كافي است كه تصديق كنيم اساس و زير بنا ي همه ي اعتقادات، « توحيد » و « بيزاري و تبري از شرك » است و در اين اساس به آن اكتفا نشده كه خدايي واحد براي جهان آفرينش است و بس . بلكه توحيد قرآن و اسلام مركب از دو قسمت نفي و اثبات است و هر دو، ركن اعتقادات قرآن و اسلام مي باشد ... »

( سيد عزالدين حسيني زنجاني : 1363، شرح خطبه حضرت فاطمه زهراء سلام الله عليها، ص 168 )

نقد علمي و ضرورت توجه به نظريه هاي رقيب

 
كاميار صداقت ثمرحسيني

استدلال خويش را بدون توجه به نظريه هاي رقيب و معارض مطرح ننماييد. حتي اگر در زمينه اي ديدگاه معارض مهمي نيافتيد، خودتان و يا از طريق دوستان علاقمند و مطلع به موضوع به نقد استدلالتان بپردازيد. اگر هدف ارائه ي مطالبي درست باشد، پس ديگر چه باك از نقادي آن كه زمينه ساز رسيدن به اين هدف خواهد بود. يكي از فلاسفه ي غربي به نام آنتوني كني[1] در ضمن بررسي آثار الهي دان مسيحي، توماس آكويني ( 430 ـ 354 ميلادي ) مي گويد:

« ... هر وقت آكويناس مي خواهد نظريه يا مدعاي فلسفي يا كلامي خاصي را مطرح كند، اول سه تا از قويترين دلايلي را كه در رد آن به فكرش مي رسد، ذكر مي كند. اين روش انضباط عجيبي در تفكر به وجود مي آورد و نمي گذارد امور را مسلم فرض كنيد وادارتان مي كند از خودتان بپرسيد: چه كسي را مي خواهم نسبت به چه چيزي متقاعد كنم و قويترين اعتراضهايي كه طرف ممكن است بكند، چيست؟ » [2]

بهتر است پيش از بيان اهميت شناخت نظريات معارض در حين تحقيق، مفهوم نقد علمي را روشن نماييم. نقد يك اثر عبارت است از نشان دادن نقاط ضعف و قوت آن به گونه اي كه سرانجام به استخراج قوانيني منجر گردد كه علل ضعف يا اعتلاي يك اثر را بيان نمايند. از اين تعريف دانسته مي شود كه نقد، صرف يك مدح و ذم ساده نيست، بلكه كوششي در جهت تعالي كليت علم است. پيام نقد يك اثر به خواننده اين است كه براي پيشرفت در كار از چه راهي بايد رفت و نيز نرفت. معمولا دانشمندان اسلامي به دو روش به نقد آثار مختلف پرداخته اند.

1.   انتقاد مستقيم: بيان نظريه ي مورد انتقاد و سپس نقد آن مثل اينكه به مقدمات و يا استنتاج آن اشكال گيرند.

2.   انتقاد غير مستقيم: بيان نظريه اي كه صاحبنظران آنرا حق و صحيح مي دانند. به گونه اي كه ناظران آگاه از نظريه ي مخالف، با مطالعه ي آن اعتراض نهفته در آن نظريه را دريافت مي نمايند.[3]

معمولا نقد در محورهاي زير صورت مي پذيرد. امري كه بايد مورد توجه هر دانشجويي در زمان نگارش رساله ي پژوهشي خود باشد.

نقد مقدمات استدلال

نقد نحوه ي استنتاج

نقد اصالت پرسش تحقيق

نقد اعتبار مدارك و منابع

نقد صحت توصيف

نقد ساختار و قالب نوشتار

زماني كه با يك استدلال ناسازگار با استدلال خويش مواجه مي شويم، پيش از هر كار نيازمند پاسخ دادن به اين پرسش ها هستيم:

 

 

الف ـ بستر فكري ـ فرهنگي نويسنده چيست؟

ب ـ استدلال وي بر پايه ي چه روشي است؟

ج ـ مدعاي خود را بر اساس چه ادله اي اثبات نموده است؟

ذ ـ پيامدهاي فرهنگي و اعتقادي پذيرش ديدگاه وي چيست؟

ح ـ آنها چگونه به پاسخ ( احتمالا ) نادرست رسيده اند؟

 



[1] Anthony Kenny

[2]  بريان مگي: 1377. فلاسفه بزرگ. ( ترجمه ) عزت الله فولادوند، تهران ( چاپ دوم ) شركت سهامي انتشارات خوارزمي، ص 98.

[3] محمد تقي جعفري: 1376، ترجمه و تفسير نهج البلاغه، ج 15، صص 181 ـ 182.  منبع

فارابي و زبان جهاني

 دكتر رضا داوري اردكاني

« فارابي كه مؤسس فلسفه ي اسلامي بود و طرح يگانگي دين و فلسفه را در انداخت، به كوشش عجيبي دست زد و كاري كرد كه در تفكر قدمي بي سابقه و عجيب بود . هر چند كه تاكنون كسي به اهميت كار او پي نبرده است . او تصديق كرد كه هر قومي قادر به فهم و درك قوم ديگر نيست مگر آنكه زبان فكري ( و نه زبان لفظي خاص تفهيم و تفاهم ) آن قوم را دريابد . او از ارسطو آموخت كه جايگاه برهان و جدل و خطابه و سفسطه در زبان كجاست و زبان هر يك از اينها چيست اما از اين آموخته در طرح نوعي فلسفه ي تاريخ استفاده كرد و تحول تاريخ را بر اساس منطق و صناعات خمس ( پنجگانه ) گذاشت . او زبان اقوام را زبان تفهيم و تفاهم و اقناع و خطابه و شعر و جدل و برهان مي دانست و زبان برهان آخرين زبان است و تا زماني كه به وجود نيامده است، زبانها زبان قومي است زيرا زبان جهاني زبان برهان است. فارابي پيش از اينكه به انتقال فلسفه ي يوناني بينديشد به انتشار و انتقال اسلام نظر داشت. ... » ( رضا داوري اردكاني : 1379،درباره ي علم،  ص 7 )

توحيد رشد دهنده ي درخت سعادت آدمي

مرحوم علامه طباطبايي رحمه الله 
 
« توحيد اصلي است كه درخت سعادت آدمي را رشد داده و شاخ و برگ اخلاق كريمه را در آن مي روياند و آن شاخه ها را هم بارور ساخته جامعه ي بشريت را از آن ميوه هاي گرانبها بهرمند مي سازد . همچنانكه فرموده:« الم تر كيف ضرب الله مثلا كلمة طيبة كشجرة طيبة اصلها ثابت و فرعها في السماء تؤتي اكلها كل حين باذن ربها و يضرب الله الامثال للناس لعلهم يتذكرون و مثل كلمة خبيثة كشجرة خبيثة اجتثت من فوق الارض مالها من قرار » ( سوره ابراهيم ـ آيات شريفه ي 24 ـ 26 ) و ايمان به خدا را چون درختي معرفي كرده كه داراي ريشه است كه قطعا همان توحيد است و نيز داراي خوردنيها معرفي كرده كه در هر آني به اذن پروردگارش ميوه هايش را مي دهد و آن ميوه ها عمل صالح اند . و نيز داراي شاخه هايي معرفي نموده كه همان اخلاق نيكو از قبيل تقوا، عفت، معرفت، شجاعت، عدالت و رحمت و نظاير آن است. » ( سيد محمد حسين طباطبايي : 1363، ترجمه تفسير الميزان، ج 11، ص 210 ) و نيز مي نويسد : « اسلام در تشريع خود جز بر دين توحيد تكيه نكرده ديني كه اصول سه گانه اش توحيد صانع، و نبوت انبيا و روز رستاخيز است، و همين اصل است كه مسلمانان و يهود و نصارا و مجوس و بالاخره اهل كتاب بر آن اتحاد و اجتماع دارند .... » ( همان منبع، ج 4، ص 185 )

چهلم وفات مرحوم آيت الله يثربي كاشاني رحمه الله

در آستانه چهلمين روز درگذشت امام جمعه كاشان؛

حضرت آيت الله يثربي كاشاني بر اثر عوارض شيميايي ناشي از استنشاق گاز خردل در جبهه‌هاي جنگ، در ساعت 23 هشتم مهرماه سال جاري درسن 81 سالگي دعوت حق را لبيك گفت. ايشان در اواخر حيات خود به عنوان نماينده مردم استان اصفهان در مجلس خبرگان رهبري و نماينده ولي فقيه و امام جمعه کاشان و در طول پيروزي انقلاب اسلامي تلاش‌ها و مجاهدت‌هاي ارزنده‌اي از خويش به يادگار گذاشتند. 

به جهت شادي روح آن مرحوم عطر صلوات را به خانه هاي خود بياوريم.

                                                    اللهم صل علي محمد و آل محمد.

 با آن فقيد سعيد بيشتر آشنا شويم:

پيام تسليت مقام معظم رهبري

خاطرات فرزند آيت الله يثربي كاشاني

گزارشي از مراسم بزرگداشت آن مرحوم

اطلاعيه جامعه مدرسين حوزه علميه قم

زندگي نامه مرحوم آيت الله يثربي كاشاني

 

 

حضرت آيت الله حسن زاده آملي خطاب به جويندگان علوم اسلامي

 
 « شماها صبر كنيد و حوصله كنيد و بدانيد كه اين ضرب يضرب ها ثمره ها دارد. صبر كنيد تا عاقبت ببينيد اين « ضرب يضرب » ها به كجا مي انجامد. ... شما صبر كنيد و همين ها را كه مي خوانيد خوب فرا گيريد ... شما سرمايه اي تحصيل مي كنيد كه جوهره ي ذات شماست، گوهر روح شماست، فعليت شماست، صورت شماست. از مرحوم بابويه (  ـ 381 قمري ) سئوال كردند: ما در شبهاي قدر چه عملي انجام دهيم كه بهترين و افضل اعمال باشد؟ فرمود: در شب قدر، بهتر از جلسه ي تحصيل علم، عملي را نمي دانم.[1]


[1] محسن غرويان ( تهيه و تنظيم ) . در محضر استاد حسن زاده آملي. قم ( چاپ چهارم ) دفتر نشر برگزيده، ص 72 و 73.

تا رسد دستت به خود شو گارگر / چون فتي از كار خواهي زد بسر

مرحوم علامه محمد تقي جعفري رحمه الله مرحوم علامه محمد تقي جعفري رحمه الله

يكي از مهم ترين خاطرات زندگي من مربوط به اين مرد الهي بود. داستان از اين قرار بود كه من در دوران حضور در محضرشان، روزي كه آخرين روزهاي ذي الحجه بود، براي درس به خدمت شان رسيدم. همين كه وارد شدم و رو به روي شان نشستم، فرمودند براي چه آمدي آقا؟ من عرض كردم، آمدم كه درس را بفرماييد. ايشان فرمودند: برو آقا ، درس تمام شد. چون ماه محرم رسيده بود، من خيال كردم ايشان مي فرمايد كه تعطيلات محرم ( 14 روز ) رسيده است. لذا درس تعطيل است و آنچه كه به هيچ وجه به ذهنم خطور نكرد، اين بود كه ايشان خبر مرگ و رحلت خود را از دنيا به من اطلاع مي دهد و همه ي آقايان كه در آن موقع ، مي دانند كه ايشان بيمار نبود. لذا من عرض كردم آقا دو روز به محرم مانده است و درسها تعطيل نشده است. الله اكبر، ايشان فرمود: درس تمام شد، خر طالقان رفته، پالانش مانده، روح رفته جسدش مانده و خدا را شاهد مي گيرم هيچگونه علامت بيماري در ايشان نبود. من متوجه شدم كه ان مرد الهي خبر رحلت خود را مي دهد. سخت منقلب شدم، عرض كردم پس چيزي بفرماييد براي يادگار. اول كلمه ي لا اله الا الله را با يك قيافه ي روحاني و رو به ابديت گفت. در اين حال اشك از ديدگان مباركش به محاسن شريفش جاري شد و اين بيت را در حال عبور از پل زندگي و مرگ براي من فرمود:

تا رسد دستت به خود شو گارگر / چون فتي از كار خواهي زد بسر

بار ديگر كلمه ي لا اله الا الله را با حالتي عالي تر گفت. من برخاستم و هر چه كردم كه بگذارد دستش را ببوسم نگذاشت و با قدرت بسيار دستش را كشيد و من خم شدم پيشاني و محاسن مباركش را چند بار بوسيدم و اثر قطرات اشك هاي مقدس آن مسافر ديار ابديت را در صورتم احساس كردم و رفتم. پس فردا  در مدرسه ي صدر كه ما در آنجا درس مي خوانديم، و محرم وارد شده بود، به ياد سرور شهيدان امام حسين عليه السلام نشسته بوديم كه مرحوم آقا شيخ محمد علي خراساني كه از زهاد معروف نجف بود، براي منبر رفتن آمدند و همين كه بالاي منبر نشست، پس از حمد و ثناي خداوند گفت: انا لله و انا اليه راجعون ، شيخ مرتضي طالقاني به لقاء الله پيوست. برويد به تشييع جنازه. … » [1]

 



[1] ر.ك: كيهان فرهنگي: 1377 ( آبان ) ، سال پانزدهم، شماره ي 147. ص 6. ( ... تو گويي پر گهر درياستي ـ مصاحبه با علامه جعفري ره)

دكتر كريم مجتهدي: در معنا و مفهوم علم زدگي

استاد دكتر كريم مجتهدي استاد دكتر كريم مجتهدي

 

( ميرزا ) ملكم ( خان ناظم الدوله ) . . . يكي‌ از بنيان‌گذاران‌ نحلة‌ «اصالت‌ علم» يا بهتر است‌ بگوييم‌ «علم‌ زدگي» است.

آيا كافي‌ است‌ بظاهر به‌ گفته‌هاي‌ خود جنبة‌ علمي‌ بدهيم‌ و تصور كنيم‌ به‌ حقايقي‌ دست‌ يافته‌ايم؟ جواب‌ اين‌ سؤ‌ال‌ البته‌ معلوم‌ است. «علم‌ زده» كسي‌ نيست‌ كه‌ الزاماً‌ اهميت‌ علم‌ و ارزش‌ واقعي‌ آن‌ را فهميده‌ باشد «علم‌زده» كسي‌ است‌ كه‌ بدون‌ كوچكترين‌ اطلاع‌ از روحية‌ علمي‌ و اغلب‌ با اشتباه‌ كردن‌ حقايق‌ علمي‌ با موارد اعمال‌ آنها، عملاً‌ دچار نوعي‌ معرفت‌ سطحي‌ مي‌شود و چون‌ براي‌ او تنها «مصرف» ملاك‌ قرار مي‌گيرد، هر نوع‌ تفكري‌ عبث‌ و زائد جلوه‌گر مي‌شود.

كار چنين‌ شخصي‌ كه‌ عملاً‌ دچار فلج‌ ذهني‌ است، نفي‌ هر نوع‌ خلاقيت‌ و بررسي‌ افكار ديگران‌ است. از اين‌ لحاظ‌ افكار ملكم‌ به‌ فرهنگ‌ نسلهاي‌ ترقي‌خواه‌ بعد از او صدمة‌ فراواني‌ زده‌ است،    منبع به جهت شرح بيشتر

مراتب قرآن كريم

 حضرت آيت الله جوادي آملي:
 

مرتبه والا و مرحله اعلايش همان ام‌الكتاب است: «إنّه فى أمّ‌الكتاب لدينا لعلى حكيم»(١). مرحله اعلى وجود و حقيقتى «لدى الله» دارد.
مرحله عاليه قرآن همان است كه در دست فرشتگان «كرام برره» است: «بايدى سفره ٭ كرام برره»(٢).
مرحله نازله‌اش «لدى النّاس» و به لفظ عربى مبين ظهور كرده است: «و إنّا جعلناه قرآناً عربياً لعلكم تعقلون»(٣).


(١) سوره زخرف، آيه ٤.

(٢) سوره عبس، آيات ١٥ و ١٦.

(٣) سوره زخرف، آيه ٣.

مأخذ: (قرآن در قرآن، صفحات ٣٥ ـ ٣٦)  منـــــبـــع

كسب ملكه در فعاليت دانشگاهي

 كاميار صداقت ثمرحسيني

صدها سال پيش در جهان اسلام ( در عرفان، فلسفه و خصوصا در ادبيات عربي ) انديشه ي مهمي گرديد كه چگونه مي توان يك « حال » نفساني را ـ كه امري متحول و ناپايدار است ـ به ويژگي راسخي در او مبدل نمود؟ به عنوان مثال چگونه مي توان تفكر را در درون خويش با ثبات و راسخ گرداند؟ پاسخ بسيار ساده، صريح و شگفت انگيز بود :  از طريق استمرار در برخورد با موضوع مد نظر. يك كودك در صورتي قادر به فراگيري زبان مادري خويش است كه به شكل مستمري با آن در ارتباط باشد. اما در صورت عدم استمرار با زبان مادري اش از درك آن ناتوان خواهد ماند. اين موضوع در تفكر سياسي نيز صادق است.

بدون ترديد شخصي كه زندگي روزانه اش عاري از پرسش سياسي و تكاپو در جهت كشف پاسخ آن است، هيچگاه فرد موفقي در علم سياست نخواهد بود. البته ممكن است كه پرسش و يا پاسخ ما كاملا درست نباشند اما مهم تجربه ي تفكري است كه با ما باقي مانده و در مراحل بعدي انديشيدن ارزش خود را نمايان مي سازد.

پس بي هيچ نگراني از كاستي هاي امروز، زندگي دروني خويش را مملو از پرسش و حركت در يافتن پاسخ آن نماييم. نگاهي كوتاه به صفحه صفحه ي كتاب شريف الميزان اثر گرانقدر علامه طباطبايي گواهي روشن بر نتيجه درخشان زندگي متفكرانه و خداجويانه است. صفحه صفحه ي آن اثر نشان از تفكر، درگير شدن با مشكلات فكري و موضع گيري در قبال آن بوده و سزاوار است در ارزش اين نوع زندگي توجه بيشتري نماييم

منبع: سايت هزار و 1 نكته

مساله ی آزادی

مرحوم علامه محمد تقي جعفري رحمه الله

علامه محمد تقي جعفري در خصوص عبارت مشهور ( منسوب به ) « ولتر » مبني بر اينكه : « براي من آزادي آن قدر با ارزش است كه حاضرم براي اينكه شما سخن خود را آزادانه بگوييد خودم را فدا كنم، اگر چه خود مخالف سخن شما بوده باشم » مي نويسد :

« من آن موقع با مشاهده ي چنين عبارتي كه به ولتر نسبت داده اند احتمال قوي دادم كه ترجمه ها صحيح نبوده است و هنوز هم تا اصل عبارت ولتر را با چشم خود نبينم خطا را به مترجمان نسبت خواهم داد. زيرا ولتر هر كه باشد مردي عاقل و متفكر و فرهنگ ديده و محال به نظر مي رسد كه او سخني را بگويد كه تناقضش را در درون خود داشته باشد. توضيح اينكه فداكاري ولتر براي عظمت و ارزش آزادي است اگر اين ارزش و عظمت به قدري مطلق باشد كه حتي شامل ابراز عقيده ي شخصي باشد كه بر ضد آزادي است، عموميت سخن چنين است كه ولتر براي اين كه شما سخن ضد آزادي خود را آزادانه بيان كنيد حاضر است خود را فدا كند! نتيجه ي گزافه گويي در ابراز سخني كه تنها براي جلب شنونده گفته مي شود. »

آخرين سخنان مفسر كبير قرآن مرحوم علامه طباطبايي رحمه الله

آخرين جلسه‏اى بود كه با گروهى از بزرگان، خدمت ايشان رفتيم. حال ايشان، خوب نبود. به احترام جمع، نشست، ولى حرف نمى‏زد. جلسه، طول كشيد. بنده به ايشان عرض كردم، توصيه‏اى بفرماييد، تا مرخص شويم. ايشان فرمود:«چيزى يادم نيست.» بعد، بلافاصله فرمود:

«اين آيه، يادم آمد: اذكرونى و اشكر و الى ولا تكفرون.

بعد از آن جلسه، حال ايشان بد مى‏شود و ايشان را به بيمارستان مى‏برند. لحظات آخر عمر شريف بود كه به ملاقات ايشان رفتيم. ما كه از اتاق آمديم بيرون، از قول خانم ايشان نقل كردند:

«لحظه مرگ، ايشان چشمها را باز كردند و به گوشه‏اى خيره شدند. آن گاه، سه مرتبه فرمودند: توجه! توجه و از دنيا رفتند.»

به نقل از آيت الله مظاهري  منــــــــــبع

جوابي كه در نتيجه ي تفكر خود شما بدست نيامده باشد، بي ارزش است

افلاطون  اين قسمت از مصاحبه « مگي »BRYAN MAGEE  و « برن ييت » MYLES BURNYEAT در خصوص نظريات افلاطون محتوي نكات بسيار مهمي است :

« مگي » : بايد تصديق كرد كه هنوز ما پس از بيش از دو هزار سال درباره ي معناي « زيبايي » و « شجاعت » و « دوستي » و ساير الفاظي از اين قبيل متحيريم و دنبال پاسخ مي گرديم . آيا هيچ پيشرفتي هم كرده ايم ؟

« برن ييت » : تصور مي كنم جواب اين سئوال هم مثبت باشد و هم منفي. فكر نمي كنيد ؟ به نظر من، افلاطون اگر بود، تاكيد مي كرد كه حتي اگر جواب اين پرسشها را مي دانست و به ما هم مي گفت، به حال ما سودي نداشت. منظور من اين است كه بنا به طبيعت اينگونه سؤالات، بايد مستقلا به دنبال پاسخ براي آنها بگرديد . جوابي كه در نتيجه ي تفكر خود شما بدست نيامده باشد، بي ارزش است. به اين جهت است كه اين مكالمات اين طور شما را به فلسفه جذب مي كنند. »

 

به نقل از وبلاگ هزار و 1 نكته

 

پرسش هاي ديني همواره اصيل و بنيادين،

استاد دكتر مهدي گلشني
 

دين زمانی در سطح عمل مثل نماز و روزه مطرح است و زمانی نيز در سطح فکری مطرح است. وقتی دين در سطح فکری مطرح می شود، ما با مسائل وجودی سروکار پيدا می کنيم. مثلا دنيا از چه قرار است و يا من دارای چه نقشی هستم؟ از جمله سوالات کلی اين حوزه قلمداد می شوند که کم و بيش برای همه مطرح اند.

من درکتاب " ديدگاههای فلسفی فيزيکدانان معاصر"  جمله ای را از ماکس بورن، که از جمله بزرگترين فيزيکدانان عصر ما بود، به اين مضمون آورده ام که  وقتی  جوان بودم به يکسری از مسائل نظير اين که از کجا آمده ام و وضعيت عالم از چه قرار است برخورد می کردم و می ديدم  جوابهايی  که به اين سوالات داده شده اند، متفاوت و مناقشه برانگيزند ، اما جوابهايی  که به سوالات علمی داده می شوند راحت هستند، لذا آن سوالات فلسفی را رها کردم و به جنبه علمی مسائل پرداختم. اما حال که به سن پيری رسيده ام، متوجه شده ام که سوالاتی که در جوانی برايم مطرح بودند، هم اکنون نيز برايم  تداعی می شوند و هنوز هم به عنوان سوالات بنيادين  و نهايی مطرح هستند.  ( منتخبي از مصاحبه استاد با خبرگزاري مهر )

علامه مجاهد آيت الله سيد مرتضي عسكري: در يك بحث اسلامي، آنچه بيش از همه چيز اهميت دارد صحت سخن است،

علامه مجاهد سيد مرتضي عسكري

در قرن ما سخن از شناخت اسلام بيشتر از همه ي اعصار به گوش مي خورد. از يك طرف خاورشناسان غربي هستند ... از سوي ديگر شاگردان شرقي ايشان هستند كه كباده كشان دانش غربي در شرق مي باشند و استادان بنام خاورشناسي در دانشگاه هاي كشورهاي اسلامي و بالاخره از سوي سوم نيمه درس خواندگان در رشته هاي علوم اسلامي هستند كه نفوذشان در جوامع ديندار از دو دسته ي ديگر بيشتر است.

ما معتقديم كه دسته ي اول به خاطر عدم صداقت و احيانا غرض ورزي و عدم احاطه بر زبان و فرهنگ اسلام، از شناخت صحيح و دقيق اسلام محرومند. دسته ي دوم اگر چه ممكن است گاه از صداقت بي بهره نباشند؛ اما عدم احاطه ي علمي و خودباختگي در برابر استادان غربي، آنها را از ديدار جلوه ي لا يزال حقيقت محروم مي سازد. محروميت گروه سوم نيازمند دليلي نيست، زيرا درس و مطالعه ي كافي نداشتن ، خود دليل كافي براي نشناختن و صاحب نظر نبودن در مسايل اسلامي است.

بنابراين تنها عالم خبير و ميط بر همه ي علوم اسلامي و مصادر ديني مرد اين ميدان است، آنهم در صورتي كه در وارستگي علمي دستي به تمام داشته باشد. ... چقدر دامنه و تعداد صاحب نظران در شناخت اسلام محدود مي شود و جز افراد اندكي در خور اين صفت والا نخواهند بود. .... هيچ جاي ترديد نيست كه در يك بحث اسلامي، آنچه بيش از همه چيز اهميت دارد صحت سخن است، و تمام مسايل ديگر در جنب آن قرار مي گيرد و فرعي خواهد بود. زيبايي سخن، اديبانه بودن نوشته و حماسي بودن مطالب و جالب بودن عرضه و امثال آن ، همه و همه لازم است، اما ... اصل اصيل و غير قابل چشم پوشي صحت و اصالت مبحث طرح شده است. ... { به نقل از كتاب  نقش ائمه در احياء دين ( ۱ ) - اصطلاحات اسلامي، ص ۷ ـ ۸ . }

استاد  دکتر كريم مجتهدی: فلسفه امید به فکر است

استاد دكتر كريم مجتهدي
 

... فلسفه امید به فکر است. آنگاه که انسان به فکر دل می بندد، انسان فلسفی است و برای اموری که ما نمی توانیم در آنها دخل و تصرف کنیم و  یا آنها را تغییر دهیم دلبستگی به تفکر سبب می شود که بالاخره بتوانیم راهی را برای درک آنها جست و جو کنیم و این به نظر بنده بسیار بسیار خوب است.

دلم نمی خواهد مسائل فلسفی را به مسائل تاریخی برگردانم ؛ ولی همان طور که عرض کردم من معلم فلسفه هستم و برای تفهیم مسائل، یک مرور تاریخی را ضروری می دانم. باید فلسفه را جا انداخت. برای مثال باید به یک نحوی رابطه ی مساًله ی کانت با زندگی امروزی ما را نشان داد و این رابطه را فعلیت بخشید. بنابراین در این راستا نباید به جواب ها بلکه باید به خود مسائل فلسفی پرداخت. ...

كاميار صداقت ثمرحسيني: چهار پرسش پيرامون تحليل انقلاب اسلامي

 

1. چگونه مي توان انقلاب اسلامي را در بستر مشكل نظري « واقعي » خود ( و نه در بستر تاريخ و فرهنگ ديگر ملتها ) ادراك نمود، تا از اين طريق بتوانيم عناصر هويت ساز انقلاب اسلامي را فعال نماييم؟ ....

2. چگونه بايد تجربيات بومي خود را به مثابه ي « الگو »ي مطالعاتي مان در آورده و در ضمن استفاده از نتايج مطالعات مقايسه اي با انقلابات غرب در مقياس مقايسه ها « خود » باشيم؟ ....

3. برقراري چه نسبتي از “علم با روش “منجر به شناخت علمي قابل قبولي از انقلاب اسلامي خواهد بود؟ ...

4. چگونه مي توان نقش دين در حيات سياسي ـ اجتماعي را به شيوه اي بومي مورد مطالعه قرار داد؟... منبــــــــع

هنر و حيات معقول

 
مرحوم علامه محمد تقي جعفري رحمه الله

مرحوم علامه محمد تقي جعفري :

 ما بايد اصالت و ماهيت هنر براى «حيات معقول» را تا آنجا در دل‏هاى هنرجويان بنشانيم كه براى آنان اين دو سؤال كه «هنر چيست و هدف آن كدام است؟» و «حيات چيست و هدف آن كدام است؟» يك پاسخ داشته باشيد.
    اگر زندگانى براى انسانها هدف معقول نداشته باشد، بلكه اصلاً هدفى نداشته باشد، هنر نيز نمى‏تواند هدف معقول داشته باشد. تو مى‏گويى من به بستان هنر رفتم و عطرها را استشمام كردم، واقعا استشمام كردى؟ دروغ مى‏گويى: زيرا اگر واقعا بدانجا رسيده بودى دامان مرا نيز مى‏گرفتى و مى‏گفتى «تو هم بيا.» و نمى‏گفتى بيا دست به سينه روياروى من ميخكوب باش!

 منبع

كانت و فلسفه ـ استاد ارجمند جناب آقاي دكتر كريم مجتهدي

منبع باشگاه انديشه
ادامه نوشته

دعوت به مناظره آیة الله العظمی مکارم شیرازی از پاپ بندیکت شانزدهم

عالیجناب پاپ بندیکت شانزدهم

با اهداء سلام و تحیّت؛

با توجه به سخنانی که جنابعالی در آلمان در نکوهش اسلام و حکم جهاد اسلامی گفتید و وجدان همه مسلمانان جریحه دار شد، اینجانب به عنوان یکی از مراجع دینی مسلمین، دارای پیروان فراوان و نویسدۀ بیش از 130 عنوان کتاب در موضوعات مختلف علوم اسلامی از جمله بیش از 40 جلد کتاب دربارۀ تفسیر قرآن مجید از جنابعالی دعوت می کنم که در یک مناظره علمی و منطقی که به صورت زنده پخش شود با ما شرکت کنید تا دربارۀ دو مسأله بحث کنیم:

آیا اسلام طرفدار خشونت است یا منادی صلح و دوستی و محبت؟

آیا اسلام به زور شمشیر در جهان گسترش یافت یا از طریق منطق و دلیل و جاذبه فوق العادۀ فرهنگ اسلامی.

و خوشوقت خواهم بود که اعلام کنم تعیین و زمان و مکان آن را به اختیار جنابعالی می گذارم و هیچ شرطی برای آن در نظر ندارم و امیدوارم موافقت خود را اعلام فرمایید.

همیشه موفق باشید   مـــنبـــــع

انقلاب اسلامی و تحول فرهنگی

 حضرت آيت الله جوادي آملي:

در يك جامعه‌ي‌ متوسط فرهنگي و ديني، والاترين وظيفه آن است كه همه‌ي‌ مردم به ويژه جوانان را هدايت كنند و آنان را از در افتادن به دامن گناه و منحرف شدن از مسير فرهنگ الهي به سوي لجنزار فساد و تباهي باز دارند؛ اما گاهي سطح معرفت ديني در جامعه بالا مي‌آيد و گرايش به مباحث اعتقادي و اخلاقي از شكل ميراثِ خانوادگي، بيرون مي‌رود و يك سنّت نيكوي علمي و عملي مي‌شود.
انقلاب اسلامي ايران نمونه‌ي‌ اين تحول عقيده و تعالي انديشه است كه طيّ آن با گسست تار و پود نظام طاغوتي و برچيده شدن بساط غير عاقلانه‌ي‌ شاهنشاهي، خورشيد اسلام در آيينه‌ي‌ تحقيق و پژوهش ميليون‌ها انسان شيفته و فرهيخته‌ي‌ ايراني و غير ايراني درخشيد و در تاريك‌ترين عصر حيات انسان، روشن‌ترين بارقه‌ي‌ اميد را تا ژرفاي جان بشريت تاباند. در چنين عصري اگر آموزش‌هاي ديني و پژوهش‌هاي فرهنگي در همان سطح و سقف گذشته باقي باشد، بنيان اعتقاد و فرهنگ جامعه از رشد مناسب با زمان خويش باز مي‌ماند و همچون جواني كه در اوج بالندگي‌اش همان غذاي دوران كودكي را مصرف مي‌كند، دچار سوء تغذيه مي‌شود و بسا به رشد منفي گرفتار آيد.
از اين‌رو، در مباحث اخلاقي كه اكنون به دنبال نهضت فراگير الهي و نظام رحمت اسلامي مطرح مي‌شود، سخن گفتن و پند دادن به اينكه گناه نكنيد و به جهنم نرويد، سخني ابتدايي و شبيه تغذيه‌ي‌ دوران نوباوگي است. بايد موعظه‌ها و درس‌هاي اخلاقي امروز به ويژه براي جوانان و آينده‌سازان جهان اسلام، بدان پايه از تعالي برسد كه در افق ديد آنان، خلافت خدا را ترسيم كند و با شكوفايي عقل نظري و ثمردهي عقل عملي، راه رهايي و مُردن از پليدي‌هاي نفساني و زنده‌شدن در ساحت كمالات انساني و نيل به مراتب خلافت الهي براي همگان هموار گردد.


مأخذ: (تفسير موضوعي، ج 15، ص 260) به نقل از سایت معظم له

تاملی بر منابع درسی دانشگاهی کشور در حوزه ی علوم انسانی

كاميار صداقت ثمرحسيني:

واژه ي گفتمان در لغت حاصل مصدر « گفتن » است. حاصل ساختن، ساختمان و حاصل گفتن گفتمان مي باشد. گفتن در معناي « نطق داخلي » به آگاهي و شعور ما باز مي گردد. از اين نظر گفتمان متوجه ي به فعليت رساندن آگاهي هاي دروني خويش خواهد بود.

سنجش پايه ي هر گفتماني متوجه ي انديشه ي دروني آن است. هر اثري در علوم سياسي در پي برقراري گفتماني از طريق تبادل نظر با مخاطب خويش مي باشد و محتواي اين تبادل نظر نه به زيبايي ظاهري آن كه در عمقي است كه انديشه ي دروني اش ايجاد مي نمايد.

موفقيت يك كتاب دانشگاهي نه در تبديل آن به منبع امتحاني « شب » هاي پيش از امتحان كه در برقراري رابطه ي منطقي با مخاطب و تشويق او به جهت حل مسئله به توسط خودش مي باشد. متاسفانه به دلايل متعددي كتاب هاي درسي پيش از آنكه به شناخت منطقي بيانجامند به جزوه اي به منظور از بر نمودن، تقليل مي يابند. صد افسوس كه اين نگاه سطحي به منابع دانشگاهي از دوره اي به دوره ي ديگر منتقل شده و بهترين استعدادهاي اين مرز و بوم را گرفتار خود ساخته است    منبع

 

گفت وگو با دكتر كريم مجتهدي : ما با تفكر بازي مي كنيم

008466.jpg
ادامه نوشته

تلاش در جهت زنده كردن سنت فلسفي خويشتن

ااستاد دكتر كريم مجتهدي ستاد دكتر كريم مجتهدي :

مى توانيم بگوييم كه خود ما فلسفه هاى بسيار اصيل سنتى داريم و از فارابى، ابن سينا، غزالى، شهرستانى، خواجه نصير، ميرداماد، ميرفندرسكى و ملاصدرا نام مى بريم. حالا بقيه اسم ها بماند تا برسيم مثلا به علامه طباطبائى (همشهرى خود بنده). اين سنت بسيار با ارزش، قابل انكار نيست; ولى نبايد فراموش كرد كه فلسفه، شئ نيست. مثلا اين ليوان روى ميز يك شئ است; ولى فلسفه اين طور نيست; بلكه فعل مى باشد; فكر، فعل است. ما كه اشيا را نمى خواهيم حفظ كنيم. بايد در فرهنگ كنونى ما افكار ابن سينا، غزالى و ديگران واقعاً فعليت پيدا كند و سبب پيدايش تأمل و تفكر بالفعل در نزد ما شود. صِرف نگه دارى اشيا نه فقط فرهنگ نيست، شايد ضد فرهنگ هم باشد و سبب سوء تعبير شود و تحرك واقعى فرهنگ را مختل سازد.

براى زنده كردن سنت فلسفى، بايد آن را با افكار نوع ديگر و غيرخودى روبه رو كرد. باتوجه به غير خود، هم خود را بهتر مى توان شناخت و هم به امكانات پنهانى، ولى مؤثر سنت فكرى خود بيشتر پى برد. همان طورى كه گفتيم در قرون وسطى، چنين كارى در غرب با فلسفه هاى اسلامى شده است. آثار ابن سينا، فارابى و بيش از آنها ابن رشد، ترجمه و مورد استفاده قرار گرفته است. اين مقابله، همان سازندگى بوده و هنوز هم همان طور مى باشد به شرطى كه غرض و مَرضى در كار نبوده و انصاف، بيدارى و آگاهى مورد نظر باشد.   منبع آموزه شماره ۲

سايت هزار و 1 نكته از كاميار صداقت ثمرحسيني

 
 

 Kamyar Sedaghat

 

سنت و تجدد

استاد دكتر كريم مجتهدي  استاد دكتر كريم مجتهدي

 ... درباره تجدد و سنت‏بايد بگويم كه به نظر بنده، يك تجدد كاذب و يك تجدد اصيل وجود دارد و در مورد سنت هم همين‏طور است . تجدد يا سنت كاذب، مسلما صورت انكار ناپذيرى از تهاجم مى‏باشد . به ناچار مطالبى به جامعه مصرف كننده ارائه مى‏دهند كه در واقع انحطاط است . رشد بايد طبيعى و با سنت ما نيز هم‏آهنگ باشد; تنها در اين صورت است كه تايج‏سالمى به دست‏خواهد آمد . اگر تجدد صرفا ظاهر سازى و در جهت عكس رشد طبيعى باشد، بدون اين‏كه نتيجه‏اى از آن حاصل شود، نه تنها ريشه فرهنگ; بلكه احتمالا ريشه زندگانى ما راهم خواهد خشكاند; مانند رشد سرطان كه نتيجه آن معلوم است .

در مورد چگونگى انتقاد ما از غرب، به نظر من مساله اين نيست كه ما بخواهيم از غرب عيب جويى بكنيم; بلكه واقعا فرهنگ غربى رو به انحطاط مى‏باشد . اين مطلب را خودشان هم بيان مى‏كنند . از جهت‏هايى واقعا فاجعه است كه من از تفصيل آن در اين‏جا خوددارى مى‏كنم .  ...    منبع

 

آشنايي با زندگي و انديشه هاي مرحوم آيت الله العظمي ميرزا جواد آقا تبريزي ره

 
 

بيــــانات              نــــــــــصايح 

 


       آلبوم عکس     

 تصاویر مرجع - 5
تصاویر مرجعیت در حج سال 1399هـ.ق
تصاویر افتتاح مسجد ابولفضل ع -کویت
تصویر مرجع شهید شیخ غروی
تصاویر اماکن تخریب شده
تصاویر راهپیمایی معظم له روز شهادت امام صادق ع
تصاویر مرجع -1
تصاویر مرجع - 2
تصاویر مرجع -3

تاثیر انس علمي و عملي با قرآن كريم در انسان

 حضرت آيت الله جوادي آملي:

اُنس علمي و عملي با قرآن كريم از يك‌سو چشم دل انسان را مي‌گشايد و او را براي فهم زبان فطري قرآن ياري مي‌رساند و از سوي ديگر، آدمي را در مسير صراط مستقيم به پيش مي‌برد و فضائل اخلاقي و صفات ملكوتي را بر وجود او حاكم مي‌سازد و از سوي ديگر با مراقبت از مجاري ادراكي انسان، او را به تطهير چشم و گوش و زبان و... وا مي‌دارد و از رهگذر اين مراقبت‌هاي ملكوتي، انسان را به حلقه‌ي‌ پاكيزگان وارد مي‌كند و با نزديك ساختن او به "كتاب مكنون"، راه مصافحه و تماس نزديك و معنوي با قرآن را براي انسان هموار مي‌سازد و جز اين نيز راهي به سوي قرآن كريم وجود ندارد؛ "إِنَّه لَقُرءَان كريم * فِي كِتَـبٌ مكنون * لايمسُّه إِلاَّ المطهَّرون".(1)
اين همنشيني و انس با قرآن كريم، افزون بر پيشگيري از غفلت‌ها، رفع آن‌ها را نيز به دنبال دارد؛ يعني نخست از ورود غفلت و گناه به ساحت روح انسان جلوگيري مي‌كند و آن‌ها را دفع مي‌نمايد و اگر آدمي از روي غفلت و غرور به خطا وگناه آلوده شد، پليدي عصيان را به او مي‌نماياند و در جبران آن ياري‌اش مي‌رساند تا در رفع آن كامياب گردد.
در يكي از نوبت‌هاي حج، روبه‌روي حرم رسول خدا (صلي الله عليه و آله و سلم) در مدينه‌ي‌ منوره، زائر ميانسالي كه در ايران به آب‌ميوه‌فروشي اشتغال داشت، با من هم‌سخن شد و خاطره‌اي شگفت‌انگيز را از زندگي خود اين‌گونه تعريف كرد: پيش از اين در كسب و كار خود مقداري از حجم ليوان را با يخ و بقيّه را با آب ميوه پر كرده و به مشتريان مي‌دادم و اين به ضرر و اجحاف بر آنان مي‌انجاميد. همه روزه پيش از طلوع آفتاب، يخ مورد نياز را در كنار مغازه‌ها پياده مي‌كردند كه روزي هنگام صبح، وقتي براي بردن يخ‌ها به درون مغازه آماده شدم، ديدم آتش از قالب‌هاي يخ زبانه مي‌كشد و اين صحنه‌ي‌ تكان دهنده سريعاً مرا به ياد اين آيات از قرآن افكند؛ "كَلاَّ لو تعلمون علم اليَقين * لتروُنَّ الجَحيم"(2)و اين تنبيه الهي، از خواب غفلت بيدارم كرد و حقيقت آن خطا را برايم آشكار نمود. از آن پس، ليوان‌هاي بزرگ‌تري تهيه مي‌كنم و به ميزان بهايي كه مشتريان مي‌پردازند، در آن‌ها آب‌ميوه مي‌ريزم و يخ را به جاي آب ميوه عرضه نمي‌كنم.
آري، اُنس با قرآن چشم آدمي را چنان مي‌گشايد كه پيش از ورود به صحنه‌ي‌ قيامت، آتش جهنم را مي‌بيند و اين، هنر انسان‌هاي بيدار و مأنوس با قرآن است كه به روشني مشاهده مي‌كنند آنچه را ديگران با برهان‌هاي عقلي و فلسفي و كلامي در پي اثبات آن هستند:


1 ـ سوره‌ي‌ واقعه، آيات 77 ـ 79.
2 ـ سوره‌ي‌ تكاثر، آيات 5 ـ 6.
مأخذ: (تفسير موضوعي، ج 15، ص 199) به نقل از سايت معظم له